با 10 غده داخلی بدن آشنا شید

یه سری غدد وجود دارن که مجاری ترشحی ندارن و ترشحات خود رو مستقیما به داخل جریان خون می ریزن که به نام غدد آندوکرین یا درون ریز یا داخلی معروفند. ترشحات این غدها رو هورمون می گن.

تعدادی از غدد بدن، ترشحات خود رو به وسیله مجاری غده ای به خارج تخلیه می کنن. از این رو غدد برون ریز یا خارجی نام دارن، مانند غدد بزاقی و کبد که مجاری اونا به دستگاه گوارش می پیوندن و غدد پستانی و عرق که در سطح پوست باز می شن.

 

 

مقادیر خیلی کم این هورمونا روی خیلی از اعمال بدن مانند تحریک یا جلوگیری از رشدونمو و فعالیتای جورواجور بافتا اثر عمیق و نقش کنترل کننده داره. هم اینکه رفتار و کردار و صفات شخص رو تحت تاثیر قرار میدن.

 

اینجا نام و کارکرد 10 غدد داخلی بدن رو به طور کوتاه براتون میگیم.

 

1- هیپوتالاموس

هیپوتالاموس، یه سری از سلولای خاصه که در بخش پایینی مرکز مغز واقع شده و اصلی ترین رابط بین سیستم غدد درون ریز و سیستم عصبی هستش. سلولای عصبی موجود در هیپوتالاموس، با تولید مواد شیمیایی که تولید و ترشح هورمونا رو یا شدید شدن یا متوقف می کنن، غده هیپوفیز رو کنترل می کنه.

 

2- هیپوفیز

غده هیپوفیز مهم ترین بخش سیستم غدد درون ریز هستش.

غده هیپوفیز به دو بخش تقسیم می شه: بخش قبلی (قدامی) و بخش پسین (خلفی).

بخش پسین یا خلفی غده هیپوفیز، هورمون ضد ادرار (آنتی دیورتیک) رو ترشح می کنه که با تاثیری که بر کلیه ها و دفع ادرار داره، به حفظ توازن آب بدن کمک می کنه.

 

هم اینکه هورمون اکسی توسین رو ترشح می کنه که باعث انقباضات رحم درزمان زایمون و هم ترشح شیر از سینهای مادر بعد از زایمون می شه.

بخش قبلی هیپوفیز فعالیت غدد تیروئید، آدرنال و تناسلی رو تنظیم می کنه. از بین هورمونایی که بخش قبلی هیپوفیز ترشح می کنه، میشه به موارد زیر اشاره کرد:

هورمون رشد یا سوماتوتروپین که رشد استخوانا و بقیه بافتای بدن رو تحریک می کنه و در استفاده بدن از موادمغذی و معدنی نقش داره.

هورمونای تیروئید سرعت سوخت ساز بدن رو تنظیم می کنن

– هورمون پرولاکتین که تولید شیر رو در زنان شیرده فعال می کنه.

– هورمون تیروتروپین که غده تیروئید رو واسه تولید هورمونای تیروئید تحریک می کنه.

– کورتیکوتروپین که غده آدرنال رو واسه تولید بعضی هورمونای خاص تحریک می کنه.

غده هیپوفیز هم اینکه اندورفین هم ترشح می کنه. اندورفینا مواد شیمیایی هستن که واسه کاهش حساسیت به درد، روی سیستم عصبی کار می کنن.

علاوه بر این، غده هیپوفیز هورمونایی هم ترشح می کنه که به تخمدانا و بیضها واسه تولید هورمونای جنسی پیام می فرستند.

غده هیپوفیز هم اینکه تخمک گذاری و چرخه قاعدگی رو هم در زنان کنترل می کنه.

 

3- تیروئید

تیروئید که در بخش جلویی گردن قرار داره، هورمونای تیروکسین و تری یدوتیرونین رو تولید می کنه. این هورمونا سرعت سوخت ساز بدن رو تنظیم می کنن. هم اینکه نقش مهمی در رشد استخوانا و مغز و سیستم عصبی در کودکان دارن.

تولید و آزادسازی هورمونای تیروئید به وسیله تیروتروپین کنترل می شه که اونم به نوبه خود به وسیله غده هیپوفیز ترشح می شه.

 

4- پاراتیروئید

به غده تیروئید، چهار غده کوچیک متصله که به همراه همدیگه عمل میکنن و پاراتیروئید نامیده می شن. این غدد هورمون پاراتورمون رو ترشح می کنن که با کمک هورمون کلسی تونین که در تیروئید تولید می شه، سطح کلسیم رو در خون تنظیم می کنن.

 

5- جزایر لانگرهانس غده پانکراس (لوزالمعده)

پانکراس یا لوزالمعده دو هورمون مهم، یعنی انسولین و گلوکاگون رو تولید می کنه. این هورمونا واسه حفظ تعادل قند خون و حفظ سوخت و ذخائر انرژی بدن، در کنار همدیگه عمل میکنن.

در بافت لوزالمعده علاوه بر غددی که آنزیمای گوارشی رو جفت و جور می کنن و به وسیله مجرای لوزالمعده به داخل روده می ریزن، تعداد بسیار زیادی سلول هست که به مجرای لوزالمعده ای ارتباطی ندارن و به نام جزایر لانگرهانس میگن.

جزایر لانگرهانس، هورمونایی ترشح می کنن که مهم ترین اونا انسولینه و متابولیسم گلوسیدها و چربیا رو تنظیم می کنه.

مریضی جزایر لانگرهانس یا حذف غده لوزالمعده از بدن، موجب بالا رفتن اندازه قند خون و افزایش ادرار می شه که به مرض قند یا دیابت معروفه.

 

6- غدد فوق کلیوی یا آدرنال

بدن دو غده آدرنال مثلثی شکل داره که هر کدوم روی یکی از کلیه ها قرار گرفته.

غدد آدرنال دو قسمت دارن که هر کدوم یکی سری هورمون تولید می کنن و کارکرد متفاوتی دارن.

بخش خارجی یا قشری آدرنال، هورمونایی تولید می کنه که کورتیکواستروئید نامیده می شن و توازن نمک و آب بدن، عکس العمل بدن به استرس، متابولیسم، سیستم ایمنی و رشد و کارکرد جنسی رو تنظیم می کنن.

بخش داخلی یا مرکزی، کاتکول آمینایی مثل اپی نفرین تولید می کنه. اپی نفرین که آدرنالین هم نامیده می شه، در روبرو شدن با استرس، فشار خون و ضربان قلب رو بالا می بره.

 

7 و 8- غدد تناسلی ( بیضها در مردان و تخمدانا در زنان)

غدد جنسی یا تناسلی، مهم ترین

منبع : tebyan.net

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *